Een ondernemingsplanvoor SaniTec Madagascar

Olivier Furdelle vertelt

 

MADAGASCAR. Een lokale niet-gouvernementele organisatie (ngo) die goede gezondheids- en hygiënegewoonten stimuleert, zoals het gebruik van zeep om de handen te wassen en de filtering van drinkwater, begon in 2005 met SaniTec. Meer dan de helft van de kinderen van Madagascar kampte immers met ziektes die werden veroorzaakt door vervuild water. En jammer genoeg is dat de op één na voornaamste oorzaak van kindersterfte. Olivier Furdelle trok naar Madagascar om er SaniTec, een plaatselijke organisatie gespecialiseerd in sanitair, te steunen. De opdracht focuste zich vooral op laaggeschoolde gebieden en afgelegen dorpjes.

De sanitaire mogelijkheden zijn beperkt in Madagascar. Het land produceert op dit moment zelf geen sanitaire producten en de geïmporteerde producten zijn te duur voor de meeste gezinnen. Beperkingen inzake prijs en transport zorgen er bovendien voor dat de landelijke gebieden bijna geen sanitaire producten kunnen ter beschikking krijgen.

Sociale ondernemer

SaniTec wierp zich op als ‘sociale ondernemer’ en ontwikkelde een uniek, lokaal en betaalbaar assortiment sanitaire producten, zoals toiletten en waterfilterkaarsen. Dat idee was gebaseerd op eerder opgedane ervaringen met de vergelijkbare Indiase markt. SaniTecs op keramiek (porselein) gebaseerde product is beduidend minder prijzig dan de geïmporteerde producten en tegelijk veel hygiënischer dan de primitieve plaatselijke alternatieven.

Nadat de eerste testproducten van de band waren gerold, overwoog SaniTec om op grotere schaal te produceren en zo een belangrijke rol te spelen in Madagascar. Daarvoor moesten investeringen van buitenaf worden aangetrokken. SaniTec deed een beroep op Ex-Change om een expert te zoeken, die hun ondernemingsplan kon helpen uittekenen.

Die expert bleek Olivier Furdelle te zijn. Hij vertrok in januari 2008 en verbleef ongeveer een maand lang in Tamatave, een klein dorpje niet zo ver van de oostkust van Madagascar.

“Mijn huis was een gewoon hutje, uitgerust met licht, elektriciteit, een ventilator, een toilet - uiteraard een SaniTec-model. Om me te wassen kreeg ik elke dag emmers met water dat dankzij de hitte absoluut niet te fris was. Ik kwam zeker niet in een luxesituatie terecht, maar het was wel ok voor een paar weken. Bovendien was het meteen een prima ervaring om me bewust te worden van de voordelen en de luxe die onze moderne steden
bieden (en er achteraf ook intenser van te kunnen genieten).”

Echte exchange

“Ik woonde dicht bij andere leden van de organisatie en at elke dag samen met hen. Zo ontstond een soort gemeenschapsgevoel dat ik erg kon waarderen. Ik kon mijn gastheren namelijk echt leren kennen buiten de opdracht om en ik kwam meer te weten over hun leven en cultuur. Zo werd het ook een echte exchange!”

“Bij mijn aankomst, mijn terugkeer en toen ik voor mijn opdracht op reis moest, werd ik in de hoofdstad Antananarivo verwelkomd en verbleef ik bij Ex-Changes plaatselijke correspondenten Hettie en Peter, een heel vriendelijk koppel uit Nederland dat al jarenlang in Madagascar leeft en het land bijzonder goed kent. Ik voelde me er prima thuis.”“Na mijn verblijf liep het project door, ietwat langzaam, maar zeker. Het ondernemingsplan werd naar gespecialiseerde financiële instellingen verstuurd. Van hieruit probeerde ik sommige discussies tussen SaniTec en de instellingen in goede banen te leiden.”

Terugkeer

“In november kwam mij het fantastische nieuws ter ore dat een Nederlandse bank eindelijk haar fiat had gegeven, zodat SaniTec krediet zou krijgen voor zijn ontwikkeling. Omdat de zoektijd naar de juiste mensen ter plaatse niet te onderschatten is, overwegen ze nu nieuwe opdrachten om effectief van start te gaan. Daarbij focussen ze voornamelijk op de commerciële kant.”“Tevreden over hun eerste positieve ervaring, denken ze opnieuw een beroep te doen op Ex-Change voor meer assistentie. De kans zit er dus in dat ik in 2009 terug naar Madagascar ga om het project voort op te volgen!”